In september verscheen bij Uitgeverij Boom mijn boek over de rol van toeval bij het Ontstaan van Nederland. Op het eerste gezicht lijkt een boek over toeval haaks te staan op het platstampen van gigabytes aan tekst om daar patronen in te zoeken, waar ik mij vorig decennium vooral mee heb beziggehouden. Bij de zoektocht naar patronen hoort echter ook het besef dat niet alles in patronen is te vatten en dat binnen de algemene ontwikkelingen er veel ruimte blijft voor de zogenaamde 'random shit'. Voor een wetenschapper is het lastig te verkopen dat iets juist niet goed verklaard kan worden, maar de geschiedenis is vaak heel anders gelopen door zaken als de pokken, kindersterfte, ijdelheid, overspel, slechte raadgevers, een hond of de winter. Dat de mens speelbal is van zoveel onvoorspelbare zaken waar weinig vat op is te krijgen, is ook buiten de universiteitstorens vaak moeilijk te verkroppen. Het accepteren van 'random shit' als corona was bijvoorbeeld voor veel mensen lastiger dan het gaan geloven van complottheorieën met een compleet onzinnig maar wel duidelijk verhaal. 'Het Ontstaan van Nederland' relativeert door de grote rol van toeval het belang van bepaalde zaken en de vanzelfsprekendheid dat Nederland nu is wat het is.
Onlangs kreeg ik dit boekje van u cadeau op een bijeenkomst van uitgeverij Boom. Ik heb het nog niet helemaal gelezen, maar ik ben altijd geïnteresseerd in de manier waarop het slavernijverleden van Nederland door auteurs vervalst wordt weergegeven. En ja hoor, u doet het ook weer. Op pagina 109-111 staat dat de slavenhandel een 'belangrijke pilaar' was onder de rijkdom van de Gouden Eeuw (in werkelijkheid was die bijdrage minder dan 1%) en dat Nederland gedurende kwart van de zeventiende eeuw 'marktleider' was. Dat was toevallig inderdaad het geval in 25 jaar waarin relatief zeer weinig slaven werden vervoerd en de Portugezen toevallig bijna geen mensen verscheepten. Bij de volgende zin ('De Republiek was verantwoordelijk voor de helft van alle slavenschepen richting Amerika') staat niet dat dat alleen voor die 25 jaar gold, 25 jaar waarin - ik herhaal het - in totaal relatief weinig schepen voeren. De totale bijdrage van Nederland aan de Transatlantische slavenhandel was rond de 5 tot 6 procent. Uw alinea is dus zeer misleidend, zo niet leugenachtig. Als ik zulke dingen lees, vraag ik me altijd af: waarom doen mensen dit toch steeds, altijd en overal? Waarom wordt gewoon opzettelijk met politiek-ideologische doelen gelogen over het Nederlandse slavernijverleden? Wat denkt men daarmee eigenlijk te bereiken? U begrijpt dat mijn zin om ook de rest van het boekje nog te lezen danig is afgenomen.
BeantwoordenVerwijderen